البته همه این اقبال را نداشتندکه در کاسبی از این طریق موفق شوند. زندگی یک کارگر ساده یا شاگرد بدون مزد وحشتناک بود که با استانداردهای فعلی ممکن است او را غیر انسان نیز بنامند. باید چندین سال سپری می ­شد تا یک شاگرد به موقعیت دریافت دستمزد معمولی نائل می­شد. وی مجبور بود ساعتهای متمادی در طول شبانه روز، با تحمل تنبیه­ های سخت بدنی به کار خود ادامه دهد و علاوه بر این در مصرف غذا نیز صرفه جویی کند. تنها مزیت او امنیت شغلی و امید به ارتقاء مقام بود و بس! یک شاگرد به طور معمول پس از گذشت 10سال به یک دستیار و پس از آن به یک کارمند جزء و سپس به یک کارمند عالی رتبه ارتقاء مقام پیدا می­ کرد. در طی این مدت او اجازه می­ یافت ازدواج کند و در خارج از مغازه برای خود زندگی کوچکی به راه اندازد. کارفرما ممکن بود به پاس خدمات صادقانه­ اش، او را در دایر کردن یک مغازه در همان کسب یاری کند.  رابطه شاگرد و استادی حتی پس از کسب مستقل جدید ناگزیر بود برای بقیه عمرش از آن مغازه اصلی تبعیت کرده و سپاسگزار آن باشد. این رابطه در حالی ادامه می­­ یافت که او به عنوان یک مالک مستقل شناخته می ­شد. موفقیت و یا شکست او در کسبی که انتخاب کرده بود فقط مرهون زحمات خودش بود. اگر با سخت­ کوشی مغازه و حوزه فعالیت تجاری خود را گسترش می­ داد، سهم بیشتری در بازار فروش به دست می­ آورد و می­ توانست شاگردان و کارمندانی برای خود استخدام کند. اجرای سیستم نورن واکه که تا پایان جنگ جهانی دوم در تجارت سنتی و صنایع دستی ژاپن مرسوم بود، یکی از دلایل توسعه مشاغل کوچک به شمار می­ رود. من هم از نه سالگی شاگردی را شروع کردم ولی در 15سالگی برای کار در شرکت برق آن رها ساختم. پس از آنکه هفت سال به عنوان سیم­کش به سختی کار کردم کارگاه کوچک خود را به راه انداختم که سرانجام به مجموعه عظیم صنعتی ماتسوشیتا تبدیل شد. اکنون فکر می­ کنم اگر همچنان به کار در مغازه دوچرخه­ سازی ادامه می دادم، شاید کارگاه کوچکی در همین کسب دایر می ­کردم و احتمالاً یک دوچرخه فروش می­ شدم. امروز تمامی شرایط متفاوت است. ما در یک جامعه متحد زندگی می­کنیم. اکثر مردم حتی مدیران ارشد نیز در تمام دوران اشتغال خود، حقوق بگیر می­ مانند. گروهی دیگر نیز در میانه راه شغل خود را رها می­ کنند و با استفاده از منابع جمع آوری شده از مزایای بازخریدی و حقوق بازنشستگی، سرمایه­ای دست و پا کرده و به تجارت روی می­ آورند. اما ضمانتی برای موفقیت آنان وجود ندارد. بنابراین اغلب حقوق بگیران، امنیت شغلی ناشی از استخدام در یک سازمان قوی را به ریسک برای آزمودن اقبال خود در تجارت ترجیح می ­دهند. حتی عده­ای نیز وجود دارند که احساس ارتقاء مقام را در خود سرکوب می­ کنند. تأسف آور است زیرا احساس رقابت برای ارتقاء موقعیت شغلی یک منبع تغذیه­ کننده حیاتی برای تمامی مشاغل اعم از بزرگ و کوچک، تلقی می­ شود. کارمندی که در صدد ارتقاء رده سازمانی خود نباشد ناگزیر است همواره خود را در تشریفات سلسله مراتب اداری حبس کند. میزان وفاداری چنین شخصی به سازمان خود شاید چندان مهم نباشد زیرا به نظر می­ رسد او هرگز امنیت شغلی خود را برای ارتقاء موقعیت قربانی کند. شخصیت و رفتار فردی او می­ تواند مطلوب همکارانش باشد اما قطعاً روحیه مشارکت در او انفعالی خواهد بود. او به ندرت دیدگاههای اصلاحی و پیشنهادی راهبردی خود را در جهت غلبه بر مشکلات سازمانی اعلام و تشریح می­ کند.